Οι παράγοντες κινδύνου για την άνοια διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα
Μεγάλη διεθνής μελέτη δείχνει ότι οι παράγοντες κινδύνου για την άνοια διαφέρουν από χώρα σε χώρα. Για πιο στοχευμένη προσέγγιση στην πρόληψη κάνουν λόγο οι ερευνητές…
Η άνοια δεν επηρεάζεται μόνο από την ηλικία ή τη γενετική προδιάθεση. Ο τρόπος που ζούμε, το επίπεδο εκπαίδευσης, η καρδιαγγειακή υγεία, οι καθημερινές συνήθειες και το κοινωνικό περιβάλλον μπορούν επίσης να παίξουν ρόλο στον κίνδυνο εμφάνισής της με την πάροδο του χρόνου.
Τώρα νέα μεγάλη διεθνής μελέτη, με επικεφαλής ερευνητές από το University of Southern California, αποκαλύπτει ότι οι παράγοντες κινδύνου για την άνοια δεν είναι ίδιοι παντού. Αντίθετα, διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα, γεγονός που υποδηλώνει ότι η πρόληψη δεν μπορεί να βασίζεται σε μία ενιαία προσέγγιση για όλο τον κόσμο.
Γιατί ο κίνδυνος δεν είναι ίδιος παντού
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερους από 214.000 ηλικιωμένους σε 14 χώρες και περιοχές, ανάμεσά τους οι ΗΠΑ, η Αγγλία, η Ιρλανδία, η Βόρεια Ιρλανδία, περιοχές της Ευρώπης, η Κορέα, το Μεξικό, η Κίνα, η Μαλαισία, η Βραζιλία και η Ινδία.
Εξέτασαν 12 τροποποιήσιμους παράγοντες κινδύνου που έχουν συνδεθεί με την άνοια, όπως η χαμηλή εκπαίδευση, η υπέρταση, το κάπνισμα, η απώλεια ακοής, η κατάθλιψη, η σωματική αδράνεια και η κοινωνική απομόνωση.
Οι διαφορές που παρατηρήθηκαν ήταν μεγάλες. Για παράδειγμα, η χαμηλή εκπαίδευση αφορούσε το 85,6% των ηλικιωμένων στην Κίνα, αλλά μόνο το 12% στις ΗΠΑ. Αντίθετα, ο υψηλός δείκτης μάζας σώματος καταγράφηκε στο 44,9% των συμμετεχόντων στις ΗΠΑ, σε σύγκριση με 13,3% στην Ινδία.
Αυτό δείχνει ότι κάθε χώρα μπορεί να χρειάζεται διαφορετική προσέγγιση στην πρόληψη. Σε έναν πληθυσμό μπορεί να είναι πιο σημαντική η πρόσβαση στην εκπαίδευση και στην κοινωνική υποστήριξη, ενώ σε έναν άλλον η έμφαση ίσως να πρέπει να δοθεί στην καρδιομεταβολική υγεία, την πίεση, τη χοληστερόλη ή στο σωματικό βάρος.
Οι παράγοντες κινδύνου για την άνοια που «ταξιδεύουν» μαζί
Παρότι οι διαφορές ανάμεσα στις χώρες ήταν έντονες, οι ερευνητές εντόπισαν και ομοιότητες. Ορισμένοι παράγοντες κινδύνου έτειναν να εμφανίζονται μαζί, ανεξάρτητα από τη χώρα. Για παράδειγμα, οι καρδιαγγειακοί και μεταβολικοί παράγοντες, όπως η υπέρταση και η υψηλή χοληστερόλη, συχνά σχημάτιζαν ένα κοινό μοτίβο. Παρόμοια, συνήθειες όπως το κάπνισμα και η κατανάλωση αλκοόλ εμφανίζονταν συχνά ως ομάδα συμπεριφορών.
Αυτό έχει και πρακτική αξία, σύμφωνα με τους ερευνητές. Αν οι παράγοντες κινδύνου δεν εμφανίζονται μεμονωμένα, τότε χρειάζεται μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση στην πρόληψη. Ένα πρόγραμμα για τον διαβήτη, για παράδειγμα, θα μπορούσε να συνδυάζεται με έλεγχο της πίεσης, της χοληστερόλης και άλλων καρδιομεταβολικών κινδύνων.
Τι κρατάμε
Σύμφωνα με τα ευρήματα, το περιβάλλον στο οποίο ζούμε μπορεί να επηρεάζει ποιοι παράγοντες κινδύνου για άνοια είναι πιο συχνοί και ποιοι χρειάζονται μεγαλύτερη προσοχή.
Σε ατομικό επίπεδο, η φροντίδα της καρδιαγγειακής υγείας, ο έλεγχος της πίεσης, η αντιμετώπιση της απώλειας ακοής, η σωματική δραστηριότητα, η κοινωνική επαφή, η διακοπή του καπνίσματος και η υποστήριξη της ψυχικής υγείας παραμένουν σημαντικά βήματα.
Σε κοινωνικό επίπεδο, όμως, το μήνυμα είναι πιο ευρύ. Η πρόληψη της άνοιας χρειάζεται πολιτικές που ταιριάζουν στις ανάγκες κάθε πληθυσμού, καθώς ο κίνδυνος δεν διαμορφώνεται μόνο από βιολογικούς παράγοντες, αλλά και από το περιβάλλον όπου ζούμε, μεγαλώνουμε και γερνάμε.
